hắn ta
Định nghĩa
- Đại từ nhân xưng ngôi thứ ba số ít:
- Người đàn ông ấy, gã ấy: Từ dùng để chỉ một người đàn ông cụ thể đã được nhắc đến trước đó, thường mang sắc thái không trang trọng, đôi khi có hàm ý khinh miệt, xem thường hoặc không ưa.
Ví dụ sử dụng
- Đại từ:
- Hắn ta lại đến muộn. (Gã ấy lại đến muộn.)
- Đừng tin lời hắn ta. (Đừng tin lời người đàn ông ấy.)
- Hắn ta là một kẻ vô lại. (Gã ấy là một kẻ vô lại.)
Các cách sử dụng nâng cao
- Dùng để nhấn mạnh sự xa cách, sự không thiện cảm: Từ "hắn ta" thường được dùng trong văn nói và văn viết (nhất là trong tác phẩm văn học) để thể hiện thái độ của người nói/viết đối với đối tượng được nhắc đến, thay vì chỉ đơn thuần gọi tên hoặc dùng đại từ "anh ấy", "ông ấy".
- Hắn ta chẳng qua chỉ là một tên cơ hội. (Gã ấy chẳng qua chỉ là một tên cơ hội.)
- Dùng trong ngữ cảnh kể chuyện, miêu tả nhân vật phản diện hoặc đáng ghét: Từ này phổ biến trong truyện kể để tạo khoảng cách và thể hiện cái nhìn tiêu cực về nhân vật.
- Rồi hắn ta cười một tiếng cười lạnh lùng. (Rồi gã ấy cười một tiếng cười lạnh lùng.)
Biến thể và từ gần giống
- Hắn (đt): Là dạng rút gọn, thông dụng hơn, có cùng nghĩa và sắc thái với "hắn ta".
- Hắn đang làm gì thế? (Gã đang làm gì thế?)
- Y (đt): Một đại từ cổ, trang trọng hơn, dùng trong văn chương cổ điển hoặc với sắc thái khinh bỉ.
- Y đã trốn đi đâu mất rồi. (Hắn đã trốn đi đâu mất rồi.)
- Gã (dt): Danh từ chỉ người đàn ông, thường dùng với ý coi thường, có thể kết hợp: "gã đó", "gã kia".
- Gã này thật đáng ghét. (Gã này thật đáng ghét.)
Từ đồng nghĩa
- Anh ta: Chỉ người đàn ông ấy, sắc thái trung tính hoặc thân mật.
- Ông ta: Chỉ người đàn ông ấy (thường lớn tuổi hơn), sắc thái trung tính.
- Lão ta: Chỉ người đàn ông ấy (có tuổi), thường mang sắc thái không kính trọng.
Từ trái nghĩa
- Nàng ta: Đại từ chỉ người phụ nữ ấy (trong văn chương, có thể mang sắc thái trân trọng hoặc mỉa mai tùy ngữ cảnh).
- Cô ta: Chỉ người phụ nữ ấy, sắc thái thường trung tính hoặc không ưa.
Lưu ý sử dụng
- Sắc thái biểu cảm: "Hắn ta" là một từ mang đậm sắc thái chủ quan của người nói. Không nên dùng trong ngữ cảnh trang trọng, lịch sự hoặc khi muốn thể hiện sự tôn trọng.
- Đối tượng: Chỉ dùng để chỉ người đàn ông. Không dùng để chỉ phụ nữ, trẻ em hoặc vật.
- Văn phong: Phù hợp với văn nói thông tục, đối thoại trong kịch, truyện ngắn, tiểu thuyết để khắc họa tính cách nhân vật và thái độ của người kể chuyện.